Sıfır Oranlı Emlak Vergisinden Yararlananların Kapsamı Genişliyor

Geçmişte sadece emeklilere, şehitlerin dul ve yetimleri ile gazilere tanınan sıfır oranlı emlak vergisi uygulamasının kapsamı, 4962 sayılı Kanunla  geçmişte yaşanan ekonomik krizin etkisiyle işlerini kaybetmiş olanları, iş bulamayanları ve ev hanımlarını da kapsayacak şekilde genişletilmişti. Emlak Vergisi Kanunu’nun 8. maddesinde yer alan düzenlemelere dayanarak Bakanlar Kurulu”nun 10.12.2003 tarihinde aldığı 2003/6576 sayılı karar ile 2004 yılında, 20.12.2004 tarihinde aldığı 2004/8268 sayılı karar ile de 2005 yılında  hiç bir geliri olmayanlara ait brüt alanı 200 m² yi geçmeyen tek konutun emlak vergi oranı sıfır olarak uygulanmıştı.

Emlak Vergisi Kanununda 5378 sayılı Kanunla yapılan en son değişiklik ile sıfır oranlı emlak vergisi oranından faydalananlar arasına 2006 yılından itibaren özürlüler de dahil edildi. 

Sıfır oranlı emlak vergisinden faydalanılmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirleniyor. Bakanlık bu konuda yayımladığı 38, 44,45 ve 47 seri no.’lu genel tebliğler ile uygulamayı yönlendirmekte.

1- İndirimli (Sıfır) Bina Vergisi Oranından Yararlanacak Olanlar

Bakanlar Kurulunca belirlenecek indirimli vergi oranından, Türkiye’de brüt yüzölçümü 200 m² yi geçmeyen tek meskeni olan veya tek meskenin intifa hakkına sahip bulunan;

– Özürlüler,

– Hiçbir geliri olmadığını belgeleyenler (kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup 18 yaşını doldurmamış olanlar hariç),

– Gelirleri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları emekli, dul, yetim, ölüm ve malûliyet aylığından ibaret bulunanlar,

– Gaziler,

– Şehitlerin dul ve yetimleri,

   yararlanacaklar.

2-  Özürlülerin İndirimli Bina Vergisi Oranından Yararlanma Usul ve Esasları

Türkiye sınırları içinde; brüt yüzölçümü 200 m2 yi geçmeyen tek meskeni olan, tek meskende hisseye veya tek meskenin intifa hakkına sahip bulunan özürlüler bu meskenleri için Bakanlar Kurulunca 2006 yılı için belirlenen indirimli (sıfır) bina vergisi oranından yararlanabilecekler. Ancak özürlülerin indirimli bina vergisi oranından yararlanabilmeleri için bu durumlarını tam teşekküllü Devlet hastanesinden alınmış olan sağlık kurulu raporu ile ilgili belediyelere belgelendirmeleri gerekiyor.

İndirimli bina vergisi oranından yararlanacak olan özürlülerin 47 no.’lu genel tebliğ ekinde yer alan dilekçe ile birlikte, yine genel tebliğ ekinde yer alan “Tek Meskeni Olan (İntifa Hakkına Sahip Olanlar Dahil) Özürlülere Ait İndirimli Bina Vergisi Formu”  düzenleyerek ilgili belediye başkanlığına vermeleri gerekiyor. Özürlülerin özürlü olduklarını belgeleyen tam teşekküllü Devlet hastanesinden alınan sağlık kurulu raporunun aslı ise bu dilekçeye eklenecek. Söz konusu dilekçe, form ve raporun tamamlanmasıyla 2006 yılından itibaren özürlüler indirimli(sıfır) emlak vergisi oranından faydalanabilecekler.

3-Hiçbir Geliri Olmayanların Geliri Olmadığını Belgelemeleri

Hiçbir geliri olmadığını beyan eden mükelleflerin, indirimli vergi oranından yararlanabilmeleri için, hizmet karşılığı elde edilen ücret geliri, ticari, sınai ve mesleki faaliyet geliri, tarımsal faaliyet geliri, menkul ve gayrimenkul geliri, faiz ve temettü geliri veya benzeri türde bir gelirinin olmaması gerekiyor. Daha önceki uygulamada bu mükelleflerin;

a) İkametgahlarının bulunduğu yer vergi dairesinden gelir vergisi mükellefi olmadıklarına,

b) T.C. Emekli Sandığı, Bağ-Kur ve Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüklerinin ilgili birimlerinden aktif sigortalı bulunmadıklarına dair alacakları belgeleri, form ekinde ilgili belediyeye vermeleri gerekiyordu. Daha sonra bu uygulamadan vazgeçildi. Hiçbir geliri bulunmayan ve Türkiye sınırları içinde brüt 200 m2’yi geçmeyen tek meskene sahip olan mükelleflerin  Taahhüt Belgesini ilgili belediyeye vermeleri indirimli (sıfır) bina vergisi oranının uygulanması için yeterli görüldü.

               İndirimli vergi oranından yararlanma şartlarını taşımadığı halde, gerçek dışı beyan ve gerçek dışı belge ibraz etmek suretiyle indirimli vergi oranından yararlanan mükellefler ile durumunda meydana gelen değişikliği bildirmeyen mükelleflerden alınması gereken vergi, kendilerinden cezalı olarak alınacak.

Gerekli şartların yıl içinde kaybedilmesi halinde, şartların kaybedildiği tarihi takip eden bütçe yılından itibaren bina vergisinin ödenmesi gerekiyor.

4- İndirimli (Sıfır) Vergi Oranının Uygulanması İle İlgili Özellikli Hususlar

a) İndirimli vergi oranının uygulanması için meskende bizzat oturma şartı aranmamakta. Bu nedenle, sahip olduğu tek meskeni kiraya verip, kirada oturanlar da diğer şartları taşımaları kaydıyla indirimli vergi oranından faydalanabilecekler.

b) 200 m²’yi geçmeyen tek meskene hisse ile sahip olunması halinde indirimli vergi oranı, meskenin vergi değerinin hisseye isabet eden kısmına uygulanacak.

c) Birden fazla meskeni olanların veya birden fazla meskende hisseye sahip olanların meskenlerine indirimli vergi oranı uygulanmayacak.

d) Muayyen zamanlarda dinlenme amacıyla kullanılan meskenler için söz konusu indirimli vergi oranının uygulanması mümkün değil.

e) Sosyal güvenlik kurumlarından emekli, dul, yetim, ölüm ve malûliyet aylığı alanların, bu aylıkları dışında başka gelirlerinin bulunması halinde, bunların meskenine indirimli vergi oranı uygulanmayacak. Mükelleflerin gelir getirmeyen işyeri, arsa ve araziye sahip olmaları, indirimli vergi oranından yararlanmalarına engel teşkil etmeyecek.

f) İndirimli vergi oranından yararlanan mükelleflerin, bu orandan yararlanma ile ilgili şartlardan herhangi birini kaybetmeleri halinde, bu durumu mükellefiyetlerinin bulunduğu belediyeye bildirmeleri gerekiyor.

g) Eşlerden her ikisi de kanunla kurulu sosyal güvenlik kuruluşlarından emekli aylığı almakla beraber bu aylıklar dışında başka gelirleri yoksa her ikisi de indirimli vergi oranından yararlanabilecek. Emekli olan eşlerden birinin kışlık, diğerinin yazlık konuta sahip olmaları halinde sadece yazlık konuttan emlak vergisi alınacak.

h) Emekli aylığı dışında başka geliri bulunmayanların, eşine ait özel işyerinin bulunması, bu kişinin indirimli bina vergisi oranından yararlanmasını engellemeyecek. Maliye Bakanlığı özellikle hiç bir geliri olmadığını belgeleyenler ile geliri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıktan ibaret olanların çok küçük miktarlarda elde ettikleri veya elde etmek durumunda kaldıkları menkul sermaye gelirleri nedeniyle sıfır oranlı emlak vergisinden yararlanamama gibi bir durumu dikkate alarak bu durumda olanlara yönelik özel bir düzenleme yaptı. Gelirin sürekli olması özelliğini de dikkate alan Bakanlık, hiçbir geliri olmadığını belgeleyenler ile geliri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıktan ibaret bulunanların elde ettikleri ve yıllık tutarı toplamı bina vergisi indiriminden yararlanılan yıldan bir önceki yılda geçerli olan Gelir Vergisi Kanununun 103. maddesinde yazılı tarifenin ikinci gelir diliminde yer alan tutarı geçmeyen her türlü menkul sermaye iradı gelirlerinin, indirimli (sıfır) bina vergisi oranından yararlanmaya engel teşkil etmeyeceğini açıkladı.